Draagmoederschap in het buitenland

Als je beroep doet op een draagmoeder in het buitenland, zal je kind waarschijnlijk ook geboren worden in het buitenland. Er zal een buitenlandse geboorteakte worden opgesteld en/of een buitenlands vonnis worden uitgesproken die de afstammingsbanden van je kind vaststelt. Deze buitenlandse documenten moeten worden erkend in België opdat deze afstammingsbanden ook hier geldig zijn en je ook wordt erkend als wettelijke ouder van je kind. 

Lees meer over de erkenning van buitenlandse afstammingsbanden.

Afhankelijk van de situatie, zal je de buitenlandse geboorteakte van je kind eerst voorleggen aan de Belgische consulaire post in het buitenland of aan je gemeente in België. 

Als je kind wordt geboren in een land dat het ius soli kent, zal je kind de nationaliteit van het land van geboorte krijgen en een internationaal reispaspoort van dat land kunnen krijgen waardoor je met het kind naar België kan reizen. De buitenlandse geboorteakte of rechterlijke beslissing die de afstammingsbanden van je kind regelt, wordt dan meteen bij de gemeente in België voorgelegd. De gemeente zal zich dan moeten uitspreken over de erkenning van de buitenlandse geboorteakte of het buitenlandse vonnis. 

Als je kind wordt geboren in een land dat niet de nationaliteit toekent op basis van geboorte op het grondgebied, dan zal je kind een reisdocument nodig hebben van de nationale overheid van een van de ouders. Als je de Belgische nationaliteit hebt, kan je je wenden tot de Belgische consulaire post in het buitenland om een internationaal reispaspoort voor je kind te krijgen. Je zal voor deze aanvraag de buitenlandse geboorteakte of vonnis moeten voorleggen om de afstammingsband van het kind met de Belgische ouder aan te tonen. De Belgische consulaire post zal moeten nagaan of er volgens haar aan de voorwaarden voor erkenning van de buitenlandse akte of rechterlijke beslissing is voldaan. 

De gemeente of de consulaire post zal de regels voor de erkenning van een buitenlandse afstammingsband moeten toepassen. 

In geval van draagmoederschap wordt de erkenning van de buitenlandse afstammingsband vaak geweigerd omwille van een of meerdere van de volgende redenen:

• Wetsontduiking
• Schending openbare orde
• Schending toepasselijk recht als er een akte wordt voorgelegd en geen rechterlijke beslissing

In geval van weigering tot erkenning, kan je erkenning van de buitenlandse afstammingsband verzoeken aan de familierechtbank in een procedure op eenzijdig verzoekschrift volgens artikel 23 Wetboek IPR. 

Als de Belgische consulaire post in het buitenland weigert om een Belgisch paspoort af te leveren voor het kind, kan je bovendien een procedure in kort geding bij de voorzitter van de rechtbank van eerste aanleg van Brussel  instellen om een laissez-passer te verkrijgen. 

De rechtbank moet ook rekening houden met de controlegronden voor de erkenning van een buitenlandse authentieke akte of buitenlandse rechterlijke beslissing maar houdt bovendien ook rekening met het hoger belang van het kind  in elke zaak. 

Zowel uit de administratieve praktijk als uit de rechtspraak blijkt dat de biologische verwantschap van de wensouder(s) met het kind een belangrijke rol speelt voor de erkenning van de afstammingsband met die ouder. Als een ouder effectief kan aantonen dat hij de biologische ouder is van het kind, is de kans groter dat zijn afstammingsband effectief wordt erkend zonder een beroep te moeten doen op een adoptieprocedure.