Samenvatting
In de landeninformatie die werd neergelegd voor de terechtzitting, kon reeds worden gelezen dat de LGBTQI+-gemeenschap één van de kwetsbaarste groepen uitmaakt binnen de Georgische samenleving (COI Focus “Georgië. Algemene situatie” van 11 december 2023, p. 60-72). Zo blijkt dat homofobie diepgeworteld is in de Georgische maatschappij en dat LGBTQI+-personen in het dagelijkse leven op veel verschillende gebieden worden geconfronteerd met discriminatie, intimidatie, homofoob geweld en pesterijen en dit zowel in de familiale sfeer als in het openbaar. Homofobe verklaringen van politici, overheidsverantwoordelijken en orthodoxe religieuze leiders, dragen volgens de Public Defender eveneens bij tot haat en onverdraagzaamheid ten opzichte van de LGBTQI+-gemeenschap. De opkomst van extreemrechtse, homofobe en antigenderbewegingen in 2019-2020 in de Georgische samenleving, versterkt de onderdrukking, het misbruik en de discriminatie van LGBTQI+-personen nog meer. De Public Defender noemt de aanwezigheid van deze bewegingen alarmerend en stelt dat hun acties een reële bedreiging vormen voor het leven en de gezondheid van LGBTQI+-personen. In de voormelde COI Focus wordt verder geconcludeerd: “De politie is over het algemeen toegankelijk, maar reageert vaak ongevoelig op LGBTI+-personen waardoor zij eerder hulp zoeken bij ngo’s dan bij de politie klacht in te dienen. De Georgische autoriteiten leveren inspanningen om beter om te gaan met haatmisdrijven door opleidingen te organiseren over dit type misdrijven en de identificatie van haatmotieven. Toch blijven er uitdagingen bestaan op het gebied van doeltreffendheid, voortgang en onpartijdigheid.” (p. 98).
Bij haar aanvullende nota die zij ter zitting neerlegt, voegt verzoekster heden drie internetartikelen toe waaruit blijkt dat het Georgisch parlement in september 2024 een nieuwe wet heeft aangenomen “inzake familiewaarden en de bescherming van minderjarigen”. Deze nieuwe wet verbiedt onder meer het huwelijk tussen personen van hetzelfde geslacht, adoptie door koppels van hetzelfde geslacht, geslachts-veranderende operaties en medische behandelingen, zgn. LGBTQI+-propaganda in onderwijsinstellingen, het veranderen van geslacht op officiële documenten, publieke bijeenkomsten of demonstraties die pleiten voor LGBTQI+-rechten, LGBTQI+-uitingen of afbeeldingen in de media en heft tevens het verbod op arbeidsdiscriminatie van LGBTQI+-personen op.
Uit de nieuwsartikelen blijkt dat de Europese Unie betreurt dat deze wet werd aangenomen. Een EU-woordvoerder verklaart dat deze wet de fundamentele rechten van het Georgische volk ondermijnt en kan leiden tot verdere stigmatisatie en discriminatie van LGBTQI+-personen in Georgië.
Het betreft aldus wetgeving die een grote impact heeft op de fundamentele rechten van LGBTQI+-personen. Gelet op al deze nieuwe beperkingen op de rechten voor LGBTQI+-personen kan redelijkerwijs worden aangenomen dat hun situatie in Georgië verslechtert.
Het aannemen van deze wet maakt dat er een nieuw feit aan de orde is dat gevolgen kan hebben voor de beoordeling van het beschermingsverzoek, gelet op de verregaande consequenties daarvan voor de LGBTQI+-gemeenschap in Georgië.
De Raad is ertoe gehouden een volledig en ex nunc-onderzoek te voeren van zowel de juridische als de feitelijke gronden van een beroep. Hij is daarbij verplicht zowel de elementen, feitelijk en rechtens, waarmee de commissaris-generaal rekening heeft gehouden of had kunnen houden, als de elementen die zich na de vaststelling van de bestreden beslissing hebben aangediend, te onderzoeken (HvJ 25 juli 2018, C-585/16, Alheto, ptn. 105-106, 118).
De beoordeling van verzoeken om internationale bescherming moet grondig en met grote voorzichtigheid gebeuren. Dit is ook en des te meer het geval bij de behandeling van verzoeken van Georgische onderdanen die zijn gebaseerd op hun seksuele geaardheid en genderidentiteit, gelet op de zeer kwetsbare positie van deze groep in de Georgische samenleving. De Raad hecht hierbij bijzondere betekenis aan het gegeven dat Georgië heden niet langer als een veilig land van herkomst wordt aangemerkt, terwijl dit ten tijde van de bestreden beslissing nog wel het geval was.
Rekening houdend met de reeds moeilijke Georgische context voor LGBTQI+-personen en de door verzoekster bijgebrachte nieuwe landeninformatie, waaruit volgt dat de situatie voor LGBTQI+-personen in Georgië verslechtert, acht de Raad een verder en gedegen onderzoek in het licht van de actuele situatie in Georgië noodzakelijk. Dit nieuwe feit moet mee in overweging worden genomen en noopt tot een verder en grondig (her)onderzoek. Hierbij benadrukt de Raad dat de beoordeling van de nood aan internationale bescherming zich niet kan beperken tot een loutere evaluatie van elementen en feiten uit het verleden, maar tevens een toekomstgerichte beoordeling van het risico op vervolging of ernstige schade vereist in het licht van actuele landeninformatie en dit met betrekking tot zowel de algemene situatie in Georgië, in het bijzonder wat betreft de toegang tot en beschikbaarheid van doeltreffende overheidsbescherming, alsook van de individuele omstandigheden van verzoekster.