Procedure gezinshereniging met erkend vluchteling of staatloze na 18-08-2025 in het buitenland

Als je niet visumplichtig bent, ben je niet verplicht om een visum gezinshereniging aan te vragen bij de Belgische ambassade in je herkomstland. Je kan dan gewoon naar België reizen en tijdens je wettig kort verblijf een procedure gezinshereniging opstarten bij de gemeente.

Normaal vraag je een visum gezinshereniging aan bij de bevoegde Belgische diplomatieke post. De meeste posten werken samen met een externe dienstverlener, een zogenaamd 'visa application center' (VAC), dat de visumaanvraag voor de post in ontvangst neemt. Je moet dan een afspraak maken bij de externe dienstverlener om het visum aan te vragen. Alle info vind je terug op de website van de bevoegde post en het VAC.

Bij wijze van uitzondering mogen familieleden van een persoon met internationale bescherming een visum gezinshereniging vragen aan elke Belgische post die visa uitreikt. Die mogelijkheid is echter niet onbeperkt: de FOD Buitenlandse Zaken kan één enkele bevoegde post aanduiden. In dat geval heeft het familielid geen keuze en moet hij de visumaanvraag bij die post indienen.  Ook is de gekozen post niet verplicht om de aanvraag te aanvaarden wanneer het familielid (volgens de post) geen enkele objectieve reden heeft om zijn visumaanvraag niet in te dienen bij de bevoegde post.

Als je alle vereiste documenten voorlegt, krijg je van de externe dienstverlener een bijlage 15quinquies. Het bewijst dat je een aanvraag gezinshereniging indiende. De bijlage 15quinquies vermeldt de datum van indiening en doet de wettelijke behandelingstermijn lopen.

De Belgische post stuurt je aanvraag door naar DVZ. DVZ neemt een beslissing.

In principe moet het gezinslid zich op de dag van de afspraak persoonlijk aanbieden op het VAC van de gekozen Belgische post voor de visumaanvraag.

Wanneer het onmogelijk of buitengewoon moeilijk is voor het gezinslid om zich te verplaatsen naar de gekozen post om daar de aanvraag persoonlijk in te dienen, kan de aanvraag uitzonderlijk via communicatie op afstand gebeuren. Hiervoor moet je eerst de toestemming krijgen van de bevoegde Belgische post. Het gezinslid moet een e-mail sturen naar de bevoegde post waarin het motiveert waarom het onmogelijk of buitengewoon moeilijk is om zich te verplaatsen naar de gekozen post om daar de aanvraag persoonlijk in te dienen. Het is de bevoegde post die beslist of de indiening op afstand mogelijk is. Als de bevoegde post de indiening op afstand aanvaardt, stuurt de post de aanvrager een visumaanvraagformulier en instructies voor het betalen van de visumleges. Het gezinslid kan dan zijn visumaanvraag per email sturen naar de gekozen post. Als de bevoegde post de indiening op afstand weigert, zal het de aanvrager hiervan per email op de hoogte brengen. Het gezinslid moet dan de normale procedure volgen en zich persoonlijk aanbieden bij de gekozen post. Tegen de weigering van de post om de aanvraag op afstand in te dienen kan je een beroep indienen bij de Raad voor Vreemdelingenbetwistingen. 

In principe moeten bij de aanvraag (fysiek of per email) volgende documenten gevoegd worden:

1. het ingevulde visumaanvraagformulier.
2. een reisdocument van het gezinslid waarin het visum aangebracht kan worden. Wanneer het gezinslid geen reisdocument heeft en ook niet kan bekomen, moet een ander bewijs van identiteit voorgelegd worden (dat aanvaard wordt door de post). Eventueel kan de post een laissez-passer afgeven > meer info hierover vind je op de pagina 'Voorwaarden en documenten - Identiteitsbewijs'.
3. het bewijs dat je het gezinslid bent van een persoon met internationale bescherming in België.
4. een bewijs van betaling van de visumleges ('handling fee'), tenzij de aanvrager vrijgesteld is (zie daarvoor de website van DVZ).
5. documenten die bewijzen dat je voldoet aan de voorwaarden voor gezinshereniging > ga dit na op de pagina 'Voorwaarden en documenten' die op jou van toepassing is.

Bij wijze van uitzondering moeten familieleden van personen met internationale bescherming de bewijzen in punten 4) en 5) niet voorleggen indien dat niet mogelijk is. Wel moeten zij minstens de bewijzen in punten 1 t.e.m. 3 toevoegen, om een visum gezinshereniging te kunnen vragen en krijgen. 

De gekozen post controleert of de aanvrager de visumleges betaald heeft. Als de betaling gebeurd is, wordt de visumaanvraag geregistreerd en doorgestuurd naar DVZ die een beslissing neemt.

Wanneer de originele buitenlandse documenten nog niet voorgelegd werden aan de post voor legalisatie vóór de indiening van de aanvraag per email, moet het gezinslid een kleurenkopie van goede kwaliteit van beide zijden van deze documenten bij de aanvraag voegen (per mail). De originele documenten moeten sowieso in een later stadium van de procedure voorgelegd worden zodat de post de vorm en echtheid van de documenten kan controleren. Dit moet ten laatste gebeuren bij de afgifte van het visum.

Bij een aanvraag op afstand moet het gezinslid nog altijd persoonlijk verschijnen in een later stadium van de procedure. De gekozen post moet immers de identiteit van het gezinslid kunnen controleren, biometrische gegevens afnemen en eventueel een interview voeren.

DVZ geeft naar eigen zeggen geen visum aan een aanvrager die niet tenminste één keer persoonlijk verschenen is of die geen originele documenten overgemaakt heeft.

Volgens het Hof van Justitie moeten lidstaten de persoonlijke verschijning van gezinsleden 'faciliteren'. Het is niet duidelijk of en hoe België deze verplichting nakomt. Lees meer hierover in ons nieuwsbericht.

De post stuurt je aanvraag door naar DVZ. DVZ neemt een begslissing over je aanvraag ten laatste negen maanden  na de datum van indiening  (= datum op bijlage 15quinquies). De diplomatieke post stelt je binnen die termijn op de hoogte van de beslissing van DVZ.

Bij complexe dossiers kan DVZ de termijn van negen maanden maximaal tweemaal verlengen met telkens 3 maanden. DVZ moet die verlenging telkens motiveren en jou daarvan op de hoogte brengen. De maximale behandelingstermijn van je aanvraag bedraagt dus 15 maanden. Binnen deze termijn moet DVZ beslissen over je aanvraag: ofwel weigert het je aanvraag, ofwel keurt het je aanvraag goed.

Wat als DVZ geen enkele beslissing neemt binnen die termijn? Volgens de Verblijfswet krijg je dan ambtshalve een toelating tot verblijf.  Het Hof van Justitie oordeelde echter dat de automatische afgifte van een verblijfstitel bij gezinshereniging, zonder eerst na te gaan of de aanvrager voldoet aan de voorwaarden voor gezinshereniging, strijdig is met de Gezinsherenigingsrichtlijn.  Daardoor kan je de ambtshalve afgifte van een visum bij overschrijding van de termijn nog moeilijk afdwingen voor de rechter.

DVZ kan een visum gezinshereniging alleen weigeren in een van de volgende gevallen:

• je voldoet niet aan de voorwaarden voor gezinshereniging;
• je hebt geen werkelijk huwelijks of- gezinsleven met het gezinslid dat je komt vervoegen;
• je vormt een gevaar voor de openbare orde of de volksgezondheid; 
• jij of je gezinslid pleegde fraude ;
• het staat vast dat het gaat om een schijnhuwelijk, -partnerschap of -adoptie.

Als DVZ je visum wil weigeren moet het rekening houden met al jouw individuele omstandigheden, zoals:

• de aard en de hechtheid van je gezinsband
• het bestaan van familiale, culturele of sociale banden met je land van herkomst

Ook moet DVZ bij het onderzoek van je aanvraag terdege rekening houden met het hoger belang van het kind. 

Als DVZ een positieve beslissing neemt krijg je van de post een visum gezinshereniging. Hiermee kan je naar België reizen.

Eenmaal in België aangekomen, meld je je aan bij de gemeente van je verblijfplaats. Je hebt daarvoor 8 werkdagen . De gemeente geeft je een bijlage 15 en doet een woonstcontrole. De bijlage 15 dekt voorlopig je verblijf, in afwachting van de woonstcontrole. Bij een positieve controle, schrijft de gemeente je in het vreemdelingenregister in. De gemeente geeft je de eerste vijf jaar een elektronische A kaart, die één jaar geldig is en jaarlijks vernieuwd wordt.