Cass: individuele beoordeling is verplicht bij onderzoek naar noodzaak detentie aan de grens
In het kort
Op 13-5-2026 vernietigde het Hof van Cassatie een arrest van de Kamer van Inbeschuldigingstelling (KI) van Brussel waarin algemeen gesteld werd dat de vasthouding aan de grens van een vreemdeling zonder binnenkomstdocumenten noodzakelijk was voor diens terugdrijving. Volgens het Hof Cassatie volstaat in zulk geval een algemene motivering niet. Een beoordeling van de individuele situatie van de vreemdeling is noodzakelijk.
Nodige binnenkomstdocumenten ontbreken: detentie met oog op terugdrijving
Een vreemdeling zonder nodige binnenkomstdocumenten werd aan de grens tegengehouden en in detentie geplaatst met het oog op zijn terugdrijving.
De betrokkene tekende beroep aan tegen deze vasthouding, waarbij hij onder meer zijn familiale en professionele situatie in Frankrijk toelichtte.
De Brusselse KI stelde in een arrest van 17 maart 2026 zeer algemeen dat in geval van terugdrijving een vreemdeling moet worden vastgehouden wanneer de terugdrijving niet onmiddellijk kan worden uitgevoerd, zo niet zou deze uitwijzingsmaatregel niet doeltreffend zijn.
Dit KI deed hierbij geen enkel onderzoek naar de individuele situatie van de betrokkene.
De betrokkene tekende cassatieberoep aan tegen dit arrest, stellende dat de KI de detentie automatisch toepaste zonder een onderzoek naar zijn individuele situatie. Artikel 74/5, §1 Vw voorziet nochtans in een mogelijkheid tot vasthouding en geen verplichting.
Detentiebeslissing moet individueel gemotiveerd zijn
Op grond van artikel 74/5, § 1, 1° Vw mag een vreemdeling ten aanzien van wie een uitwijzingsmaatregel genomen is, in een bepaalde plaats aan de grens worden vastgehouden.
Artikel 62, lid 2 Vw voorziet dat administratieve beslissingen moeten worden gemotiveerd en de motieven in de beslissing moeten worden opgenomen. Deze algemene regel is ook van toepassing op vreemdelingen die onderworpen zijn aan een verwijderingsmaatregel op grond van artikel 74/5, § 1, 1° Vw.
De beslissing tot vrijheidsberoving van een vreemdeling die wordt teruggewezen, moet dus ook de individuele feiten vermelden die deze vrijheidsberoving rechtvaardigen.
Het arrest van de KI is echter zeer algemeen gemotiveerd. Het zou noodzakelijk zijn dat een vreemdeling die niet in het bezit is van de nodige binnenkomstdocumenten wordt vastgehouden om de uitvoering van de terugdrijving mogelijk te maken.
Nergens uit het arrest bleek dat een beoordeling van de individuele situatie van de betrokkene is gebeurd. Het Hof van Cassatie vernietigde om deze reden dan ook het arrest van de KI.